Кызматташтык

Жаш ата-энелер Бишкек шаарындагы Улуттук эне жана баланы коргоо борборунда.

Германиянын экономикалык кызматташуу жана өнүктүрүү министрлиги (BMZ) тапшырмасы менен Германия эл аралык кызматташуу коому (GIZ) Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлиги менен болгон тыгыз кызматташтыктын негизинде 2018-жылдын октябрь айынан тартып 2020-жылдын сентябрына чейинки мезгил аралыгында «Перинаталдык саламаттык сактоого көмөктөшүү» долбоорун жүзөгө ашырат.

Чакырыктар

1990-жылдан тартып Кыргызстан беш жашка чейинки курактагы наристе балдардын өлүмүн кыскартууда бир катар ийгиликтерге жетишкенине карабастан, жаңы төрөлүшкөн ымыркай балдардын арасында кездешип жаткан өлүм учурлары дагы деле болсо жогору бойдон калууда. Тилекке каршы, энелердин өлүмү дагы кыскарбай жатат. Төрөткө чейинки камкордук менен квалификациялык медициналык жардамдарга карата мүмкүнчүлүктүн кеңири экендигине карабастан өлкө энелердин өлүмү боюнча Бүткүл Дүйнөлүк Саламаттык Сактоо Уюмунун Европалык регионундагы 53 мамлекеттин сап башында турат. Энелердин өлүмү менен байланышкан көптөгөн учурларды алдын алууга болор эле, бирок стандарттар менен бейтапты врачка жөнөтүүнүн жөнгө салынуучу практикасынын жоктугу өтүшүп кеткен жана жогорку тобокелдикке ээ кош бойлуулук учурларынын өз учурунда аныкталбай калуусуна алып келүүдө. Аялдар тиешелүү камкордукка ээ эмес же тиешелүү түрдө дарылана алышпайт. Ошондой эле айыл райондорунда кадрлардын жетишсиздиги байкалат, ал эми иштеп жатышкан адистердин жетиштүү деңгээлдеги квалификациялары жок.

Кыргызстандын Өкмөтү саламаттык сактоо системасын чыңдоонун үстүндө иш алып барууда жана анын негизги максаты – адамга, анын ичинде энелер менен ымыркай балдарга өмүрү өткүчө сапаттуу кызмат көрсөтүү болуп саналат. Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн 2019-2030-жылдарга карата саламаттык сактоо жаатындагы «Ден соолугу чың адам – өнүккөн өлкө» программасында профилактикага, ооруну алдын ала аныктоого жана бейтапты дарылоого, ошондой эле комплекстүү тейлөөгө багытталган баштапкы медициналык-санитардык жардамга өзгөчө көңүл бөлүнөт.

Биздин максат

Өнөктөш уюмдар менен болгон улуттук деңгээлдеги кызматташтыктын негизинде Кыргызстандын беш регионундагы кош бойлуу аялдар менен ымыркай балдар үчүн көрсөтүлүүчү жардамдын сапатынын жогорулашына көмөк көрсөтүү.

Биздин ыкма

«Перинаталдык саламаттык сактоого көмөктөшүү» - Германия менен Кыргызстандын ортосундагы саламаттык сактоо секторундагы эки тараптуу техникалык кызматташтык боюнча түзүлгөн биринчи долбоор. Ал Германиянын экономикалык кызматташуу жана өнүктүрүү министрлиги (BMZ) тапшырмасынын негизинде Германия эл аралык кызматташуу коому (GIZ) тарабынан жүзөгө ашырылат, ошондой эле эле КР Өкмөтүнүн «Дени сак адам – өнүккөн өлкө» программасынын жүзөгө ашырылышына колдоо көрсөтөт. Негизги өнөктөштөрү болуп Саламаттык сактоо министрлиги, Милдеттүү медициналык камсыздандыруу жана Электрондук саламаттык сактоо борбору, ошондой эле Бишкек жана Ош шаарларындагы, Чүй, Ысык-Көл, Нарын жана Ош облустарындагы саламаттык сактоо уюмдары саналат. Өз ишибизде биз саясат жана квалификацияларды жогорулатуу маселелери боюнча кеңеш берүү үчүн системдүү жана көп баскычтуу ыкмаларды колдонобуз жана ал саламаттык сактоо системасында боло турчу алда канча кеңири реформалар үчүн моделдерди иштеп чыгууга көмөктөшүү максатын көздөйт.

Дээрлик 500 адам долбоордун медициналык кызматкерлердин квалификацияларын, ошондой эле перинаталдык жардамдын сапатын жогорулатууга жана кош бойлуу аялдар менен ымыркай балдарды дарылоо учурунда кайра жолдоо жана адамдардын муктаждыгына багытталган камкордук иштерин жакшыртуу боюнча иш-чараларын жүзөгө ашырууга тартылышкан.
Техникалык кызматташтыктын бул долбоору Кыргызстандын саламаттык сактоо секторундагы алда канча ири программалардын алкагындагы жана Германиянын колдоосу алдында жүзөгө ашырылып жаткан модулдардын бири болуп саналат. Мындан сырткары, ал жыйырма жылдан ашык убакыт боюу Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн саламаттык сактоо тармагында жүргүзүп жаткан реформаларын колдоп келе жаткан KfW Өнүктүрүү банкынын долбоорду жүзөгө ашыруу менен байланышкан каржылык иш-чараларды кучагына камтыйт.